Pesten moet stoppen, maar hoe is het begonnen? (deel 1)

Pesten op zich is iets wat in de natuur van mens en dieren zit. Het heeft te maken met het bewaken van je eigen grenzen en het opzoeken van grenzen bij de ander. Hoe ver kan ik gaan voordat die grens bereikt is? Dat iemand een grens aangeeft, betekent dat er ook werkelijk iemand is die zichzelf de moeite waard vindt om deze grens te stellen.

Pesten wordt onacceptabel zodra de gevolgen onacceptabel worden. Het meest onacceptabele gevolg van pesten is dat iemand geïsoleerd wordt, buitengesloten, afgezonderd van de rest. Daarmee wordt gezegd: ”Jij hoort er niet bij, jij bent niet de moeite waard, jij bent minder dan wij, jij hebt geen bestaansrecht in onze omgeving”. Dit is de meest verschrikkelijke boodschap die een mens (van alle leeftijden) kan krijgen.

Ieder mens doet vanaf de geboorte zijn best om gewaardeerd, geliefd en erkend te worden voor wie hij/zij is. Buitengesloten worden, verstoten, verdrongen of vernederd worden kunnen daar een onherstelbare aanslag op zijn. Wanneer iemand slachtoffer wordt, waarvan dan ook, betekent dit voor die persoon dat er iets mis is gegaan. Het is niet meer gewoon. Je hoort niet meer bij de gewone mensen, je hoort nu bij de slachtoffers. Dit kan een enorm eenzaam gevoel opleveren.

In contact komen met lotgenoten leert je dat er meer slachtoffers zijn. Je bent niet meer alleen, je hoort weer ergens bij. Welbeschouwd zijn we allemaal op de een of andere manier slachtoffer. Misschien geeft dat lucht. Uit onderzoek is gebleken dat de pester over het algemeen iemand is die zelf enige beschadiging heeft opgelopen. Iemand die zelf slachtoffer is geweest van isolatie, buitensluiting, vernedering, er niet bij horen, niet geliefd, gewaardeerd, erkend worden. Geen enkel excuus voor pestgedrag, wel een oorzaak.

Hoe zou de wereld eruit zien als alle kinderen en volwassenen zich gewaardeerd, geliefd, erkend, verbonden zouden voelen. Hoeveel behoefte is er om je bedreigd, minderwaardig of zelfs meerderwaardig te voelen als iedereen evenveel de moeite waard is? Als iedereen gelijkwaardig is.

Dat vraagt nogal wat van iedereen. Welk mens voelt zich steeds geweldig, liefdevol, succesvol zonder arrogant te zijn? Elke keer wanneer jij je even niet zo goed voelt, je minderwaardig voelt, ben je op je hoede, heb jij je verdedigingsmechanismen op scherp staan. Als je even niet oplet kun je zo maar uithalen naar iemand. En als je dat een beter gevoel geeft, of een klein beetje meer zelfvertrouwen, zou je het zo maar nog een keer kunnen doen. De spiraal is in gang gezet en voor je het weet ben je een ‘pester’ geworden. Hoeveel mensen in je omgeving  hebben wel eens last van jouw grillen? Soms is het maar een kleine stap naar huiselijk geweld.

Pesten uitbannen is onmogelijk. We willen allemaal bestaansrecht!
Maar beseffen waar pesten vandaan komt, kan mogelijk deuren openen naar wegen tot verminderen van de gevolgen van pestgedrag.

Dit is deel 1 over pesten. Later volgt deel 2.

www.regenboogboom.nl
www.facebook.com/regenboogboom
www.twitter.com/regenboogboom

De belevingswereld van de ander

Er werd ons verteld dat ze verstandelijk op het niveau van een 7 jarige was. Wat moet dat moeilijk zijn om in een lichaam opgesloten te zitten, dat zich alleen kan uiten als van een 7 jarige, terwijl je innerlijk misschien toch zestien bent.

Terwijl we vertelden over het Regenboogbos bleek dat het ontzettend fijn voor haar was om verliefd te zijn op een sprookjesprins. Zij was daar een mooie prinses met mooi lang haar. Ze straalde met een prachtige baljurk aan en danste, draaide en zweefde. Ze was heel even vrij. Op dat moment vond de persoonlijk begeleider het nodig om haar in haar wang te knijpen en hard te zeggen: “Ja, jij vindt dansen zo leuk hè?!”, op een toon alsof het om een klein kind ging. De vlammende blik in de ogen van het meisje sprak boekdelen.
Gelukkig kon zij het vrije gevoel weer snel oppakken en verder genieten.

Een ander bezoek bij een 16 jarig zwaar spastisch meisje.
Ze had een heel mager lichaam en zat opgetrokken, zodat ze nog kleiner leek. Ze kon niet praten en met veel moeite haar ogen en mond bewegen. Haar gezicht zal ik niet snel vergeten: prachtig sprankelende ogen. Haar ouders waren erbij en dat maakte het makkelijker te ontdekken dat deze jonge dame zeer intelligent was. Wij hebben een groot feest in het Regenboogbos gemaakt met vooral veel romantiek. Daar genoot ze van. Ook dit meisje is een echte prinses. Zodra ze erop aangesproken wordt, wil ze zich als zodanig gedragen.

Ik heb diep respect voor deze bijzondere mensen die gevangen in de beperkingen van hun lichaam en beperkte verstandelijke vermogens het geduld kunnen opbrengen om hun omgeving te leren hoe met hun te communiceren.

Dus als je weer eens iemand tegenkomt gevangen in zichzelf of in een situatie, probeer dan altijd de hele persoon te zien die gevangen zit en probeer die uit te nodigen in het Regenboogbos.

www.regenboogboom.nl
www.facebook.com/regenboogboom
www.twitter.com/regenboogboom
www.pinterest.com/regenboogboom

Het sneeuwt, het sneeuwt...

... en iedereen roept dat het in 20 jaar niet zo gesneeuwd heeft. De zachte deken ligt over de wereld. Ook in het Regenboogbos ligt er sneeuw.

Soms als ik gewoon in de mensenwereld van alle dag bezig ben dan kan ik enorm druk zijn met alles wat er moet gebeuren.
Nee, wat er ‘mag’ gebeuren roept dan weer iemand. Want niks moet.
Ja, ja, maar ik voel me toch verantwoordelijk en oh, jee als het niet gebeurt of te laat, of…
Dus het mag dan wel, maar het moet toch ook.

En als je dan in je bed ligt en de zorgen door je hoofd gieren, dan is het regenboogbos erg ver weg.
Je partner ligt naast je in bed en eigenlijk wil je even helemaal alleen zijn en niet nog meer aan je hoofd hebben. Je hebt ook helemaal niet het idee dat je lief kan zijn.

En ineens hoor je de stem naast je die begint te vertellen over de waterval, de zon die je verwarmt en de heerlijke geuren van de natuur om je heen. Je voelt je bed langzaam verdwijnen en je gunt jezelf om even het water van de waterval te voelen. En daar onder die waterval voel je de spanning van je afglijden. Je voelt de zon je verwarmen en je krijgt weer ruimte in je hart en in je hoofd. Je ziet en voelt je partner als de bijzondere mens die ze in wezen is. Je voelt ineens weer hoe je werkelijk bent en hoe goed je eigenlijk in staat bent om oplossingen te vinden voor de drukte in je hoofd.

Het is dan heerlijk om je heel even terug te trekken op je eigen plekje waar je echt jezelf kan zijn. En als je echt jezelf bent dan heb je ook al je echte kwaliteiten ter beschikking om de rust en kracht in jezelf weer te voelen.

Waarom kan je dat nou niet alleen? Of waarom is het nou soms zo moeilijk om je in het heetst van de strijd even terug te trekken. Misschien is dat het wel. Soms zit je in het heetst van de strijd en is er maar een manier om overal het hoofd aan te bieden. En dat is werken, je best doen, knokken, niet zeuren, de beuk erin, etc. Want anders dreigt of gebeurt er een ramp.

In het koninkrijk zijn de boeren en ridders erg hun best aan het doen om het koninkrijk te redden. De boeren werken zich kapot en maken lange dagen. De ridders vechten tegen alle mogelijke aanvallen op de integriteit van het koninkrijk. Maar waar is de koning(-in). Het lijkt net of die er even niet meer is. Een klein uitstapje naar het Regenboogbos, speciaal voor de koning(-in) brengt de aandacht weer daar waar hij wezen moet, bij diegene die beslissingen kan en mag nemen.
Het is een heerlijk gevoel om de koning(-in) weer op de troon te hebben en uit te kijken over de boeren en ridders die zo enorm hun best doen. Ineens voel je je weer verbonden met wat je zo graag wilde voor jouw koninkrijk. Ineens kun je weer richting geven aan die ijverige boeren en dappere ridders.

Wil je verbinding houden met je eigen koning(-in) zorg er dan voor dat er iemand om je heen is die je zo nu en dan als het nodig is weer even kan helpen herinneren aan wie je bent als koning(-in).

www.regenboogboom.nl

De regenboog is niet zo maar een symbool.....

Tijdens een weerpraatje, in de krant of in het echt zie je tegen een soms gitzwarte lucht een knallende regenboog, of zelfs een dubbele regenboog. Je kunt er met open mond naar staan kijken en dit natuurwonder blijft ons verbazen. Het is bijna magisch.

Technisch is dit heel goed te verklaren, maar ook de mythische kanten zijn enorm belangrijk. Al heel vaak hebben wij als een soort bemoediging op emotioneel heel moeilijke momenten een regenboog gezien, je zou bijna denken dat het geen toeval is.

Regelmatig word ik, tijdens een bezoek aan kinderen in het ziekenhuis, op mijn vingers getikt dat elfenkoninginnen of kristallen niet zo maar een regenboog kunnen maken. Dat kan alleen God want dat staat zo in de bijbel. Het was de belofte dat de wereld nooit meer ten onder zou gaan aan een zondvloed. Dat is niet zo maar iets waar je mee kan spelen.

Toch vertellen verschillende kinderen dat ze over de regenboog naar een andere wereld kunnen reizen. Een meisje van 6 vertelde haar moeder dat haar overleden broertje van 11 maanden ’s nachts zo maar van de regenboog kwam glijden in haar kamer en dat ze met hem gespeeld heeft: “Zal ik hem morgen meenemen naar jouw kamer?”

Een jongetje van 7 dat niet lang meer te leven had, reisde over de regenboog al heen en weer naar de wereld waar hij naar toe zou gaan. Hij vertelde zijn ouders daarover. Zijn religieuze oma, die eigenlijk alleen maar wilde dat hij uiteindelijk bij Jezus terecht zou komen, maakte zich ernstige zorgen. “Hoe zit dat nou eigenlijk met die regenboog” vroeg ze haar kleinzoon. “Nou oma, de regenboog, dat is een knipoog van God!” en zo is het maar net.

www.regenboogboom.nl

Elk kind heeft het recht zichzelf te kunnen zijn

... maar waar haal je de kracht vandaan?

Dit moet toch ook de gedachte geweest zijn achter de internationale rechten van het kind. Een verdrag waarmee volwassenen zich verantwoordelijk stellen voor het garanderen van een goede kwaliteit van leven voor alle kinderen van de wereld.

Kinderen maken enorm veel mee en ze kunnen er niks aan doen. Het overkomt ze. Of dat nou oorlog, ziekte, verwaarlozing, mishandeling, sexueel misbruik, pesten, echtscheiding, een brand in huis, een ernstig zieke ouder of er niet genoeg geld is om met een schoolreisje mee te kunnen. Kinderen kunnen er niet veel aan doen en ervaren het als niet eerlijk.

Vanaf hun geboorte doen kinderen hun uiterste best om het beste uit zichzelf naar boven te laten komen. Het diepste verlangen van een kind is dan ook: ”Zie mij, zie mij voor wie ik ben, houd van mij, vind mij de moeite waard!” Wanneer je als kind bezig bent om invulling te geven aan dit verlangen, is het dubbel frustrerend als er iets heel oneerlijks gebeurt. Het was al zo moeilijk en nu lijkt het bijna onmogelijk.

Alle kinderen hebben echter iets heel belangrijks. Dat heet veerkracht, een natuurlijk instinct, misschien wel het meest krachtige overlevingsmechanisme dat we hebben. Veerkracht is een overlevingsmechanisme gebaseerd op “Er is licht aan het einde van de tunnel. Er is geluk voor mij weggelegd. Er is leven na deze periode van overleven!” In plaats van: “Ik moet overleven om te zorgen dat mijn soort blijft bestaan!” De beste manier om de veerkracht van kinderen te mobiliseren, zo hebben wij van honderdduizenden kinderen begrepen, is het kind werkelijk centraal te stellen.

Het liefste willen wij de problemen van kinderen oplossen. Ook als we dat niet kunnen, omdat we nu eenmaal niet kunnen toveren. Daarbij wordt het probleem vaak veel belangrijker dan het kind zelf. Stap eens werkelijk in de wereld van dat kind en help het zijn veerkracht terug te vinden zodat het zelf in actie kan komen en zichzelf kan laten zien.

De veerkracht van kinderen (van 0 tot 120 jaar) is wat maakt dat problemen overwonnen worden, dat mensen weer opstaan na al vele keren gevallen te zijn, is dat mensen opstaan tegen onrecht. Help investeren in die veerkracht. Help kinderen liefdevol herinneren dat ze van binnen gewoon goed, sterk en bijzonder zijn wanneer ze dat even vergeten waren.

www.regenboogboom.nl

De verhalen die wij onszelf vertellen

‘Dat stemmetje in je hoofd’ wordt het wel eens genoemd. “Welk stemmetje?” vraag je dan, nou dát stemmetje. Dat stemmetje dat alles probeert uit te leggen, overal vraagtekens bij zet en overal betekenis aan probeert te geven. Dat stemmetje dat maakt dat je overal verhalen van maakt. Van alles wat er gebeurt en vooral ook van wat er niet gebeurt. Grote of kleine verhalen, soms in geuren en kleuren, soms klein en te verwaarlozen, soms heeft de hele wereld er mee te maken, of zelfs God.
Bijvoorbeeld: ik word ’s ochtends wakker en ik voel me niet zo lekker.

Direct starten honderden verhaallijnen. Ik heb gisteren…., ik moet straks…. ,het zal toch niet…., ik ga me hier niet door tegen laten houden want…., oh nee hè, net nu ik…, ik word gestraft want… En als je niet oppast zijn ze allemaal waar. En ze zijn waar, want anders had je ze niet bedacht. Maar werken die verhalen wel voor je? En voor welk verlangen werken ze het beste?

Kinderen hebben verhalen nodig die werken, zodat jij je weer veilig voelt en weer kunt spelen. Een jonge vrouw vertelde hoe, toen zij zelf vijf jaar was, haar moeder uitlegde over haar net overleden beste vriendje: ”Tussen alle appeltjes aan de boom zit soms wel eens een rot appeltje, hoe erg dat ook is.” De jonge vrouw kan haar moeder dit nog steeds niet vergeven. Haar beste vriendje een rot appeltje??? Wat een onzin! Moeder had met al haar liefde een verhaal bedacht. Alleen het werkte niet.

Vaak zijn de beste verhalen, die verhalen die jijzelf bedenkt. Om te zorgen dat je ook een verhaal bedenkt dat werkt, heb je vaak een beetje hulp nodig. Iemand die jou helpt herinneren waar je het verhaal voor nodig hebt.

www.regenboogboom.nl

Een mijmerende Boswachter

Gisteren, morgen, nu…
Stilstaan bij een mijlpaal: 20 jaar Regenboogboom in Nederland. Tijd om terug te kijken, om vooruit te kijken, maar vooral om stil te staan in het nu. Als stichting de Regenboogboom het ontwikkelingsproces van een mensenkind zou doormaken, staan we aan de vooravond van volwassenheid. We stappen het eenentwintigste levensjaar in.
De eerste zes à zeven jaar hebben Renée en Evert-Jan dit kindje in de wereld gezet en zijn ze vooral bezig geweest met: mogen we er eigenlijk wel zijn? Heel voorzichtig aankloppen overal en nergens. Alles proberen, weten zij veel hoe het moet? Veel leren van kinderen en ouders: “Wat werkt wel en wat niet?”

Na zeven jaar, we schrijven 1998, 1999, staan ze voor de grote vraag: stoppen of doorgaan. Stoppen is eigenlijk geen optie, doorgaan dus. En ineens is daar de mogelijkheid om in Zuid-Afrika met kinderen te werken. Ook daar werkt de magie van de Regenboogboom bij alle kinderen. Bij terugkomst in Nederland is het duidelijk: we gaan groeien en vrijwilligers opleiden. De eerste training wordt georganiseerd en een uniek trainingsprogramma wordt ontwikkeld. En wat blijkt: er zijn meer kanjervrijwilligers die dit kunnen. De Regenboogboom krijgt ook een mooie blauwe Mercedesbus, met daar op in koeienletters de naam en missie van de Regenboogboom. Iedereen mag het zien, liefst de hele wereld.

Na weer zes à zeven jaar, 2005, is het kind 13 en worden de eerste stappen op weg naar zelfstandigheid genomen. Renée en Evert-Jan gaan naast het bestuur op zoek naar iemand die sturing wil geven aan de stichting, een directeur. De puberteit is een lastige periode, waarin het zoeken is naar een eigen unieke vorm om je dromen te verwezenlijken. Een periode van veel ups en downs, zelfs met wanhoop, “Moeten we wel doorgaan??” En dan in 2012 wordt een mijlpaal geslagen.
De Regenboogboom gaat niet meer weg. De boom groeit, de boom groeit!

www.regenboogboom.nl